Formy ochrony przyrody |
|
|
W Nadleśnictwie Kościan znajdują się cztery rezerwaty przyrody, 36 pomników przyrody, 3 obszary chronionego krajobrazu, obszary sieci Natura 2000, strefy ochronne ptaków chronionych oraz liczne stanowiska roślin chronionych.
Rezerwaty przyrody
· „Wyspa Konwaliowa”
· „Czerwona Wieś”
· „Torfowisko nad Jeziorem Świętym”
· „JezioroTrzebidzkie”
Rezerwaty przyrody położone na terenie Nadleśnictwa Kościan reprezentują najciekawsze zbiorowiska omawianego obszaru.
1. Rezerwat „Wyspa Konwaliowa”
W Obrębie Mochy, Leśnictwo Przemęt, oddz. 224 na Jeziorze Radomierskim, znajduje się interesująca pod względem przyrodniczym wyspa mająca kształt półksiężyca o powierzchni 24,90 ha. Całkowitą jej powierzchnię zajmuje rezerwat „Wyspa Konwaliowa” utworzony na podstawie zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego nr 326 z dnia 30.10.1957 roku (M.P. nr 96 z 1957 r). Rezerwat utworzono w celu zachowania ze względów naukowych, dydaktycznych i krajobrazowych malowniczo położonej na jeziorze wyspy porosłej lasem mieszanym o charakterze naturalnym, w którego runie występują rzadkie gatunki roślin.
Rośliną „herbową” wyspy jest występująca łanowo konwalia majowa. Osobliwością jest jej odmiana o delikatnym różowym żyłkowaniu kwiatów i takiej również barwy nasadach pręcików.
2. Rezerwat „Czerwona Wieś”
Znajduje się on w Obrębie Kościan, Leśnictwo Jurkowo i zajmuje powierzchnię ogólną 3,81 ha.
Rezerwat utworzony na podstawie zarządzenia nr 169 ML i PD z dnia 5 maja 1959 roku w celu zachowania ze względów naukowych i dydaktycznych występujących na obszarze leśnym skupisk jałowca, rosnącego tu licznie w okazałych formach razem z krzewami ligustru, berberysu i dzikiej róży. Na podstawie Rozporzadzenia nr 217/06 Wojewody Wielkopolskiego z dnia 29 listopada 2006 r. w sprawie ustanowienia planu ochrony dla rezerwatu "Czerwona Wieś", celem ochrony przyrody w /w rezerwacie jest zabezpieczenie niezakłóconego przebiegu procesów zachodzacych w ekosystemach: leśnym i torfowiskowym. Obszar ochrony ścisłej stanowi teren rezerwatu obejmujący wydzielenia oznaczone w planie urządzenia lasu Nadleśnictwa Kościan na lata 2004-2013, jako pododdziały: 232 i, 232 h, 232 j.
3. Rezerwat „Torfowisko nad Jeziorem Świętym”.
Obejmuje powierzchnię 6,84 ha, znajduje się w Leśnictwie Olejnica, Obręb Mochy. Rezerwat utworzony został na podstawie zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 5 maja 1959 roku (M.P. nr 50 poz. 229), w celu zachowania ze względów naukowych i dydaktycznych torfowiska przejściowego z typową dla niego roślinnością wraz z eutroficznym jeziorem.
4. Rezerwat „Jezioro Trzebidzkie”.
Obejmuje powierzchnię 90,71 ha, położony jest w granicach administracyjnych gminy Przemęt, Obręb Żegrowo, Leśnictwo Sokołowice, oddział 258 a,b,c,d.
Podział powierzchni przedstawia się następująco:
Ogólna powierzchnia gruntów leśnych wynosi 8,88 ha
- wody – 30 ha
- łąki – 0,65 ha
- nieużytki (trzcinowisko) – 51,18 ha.
Rezerwat zatwierdzony został przez Wojewodę Wielkopolskiego Rozporządzeniem Nr7/200 z dnia 16 czerwca 2000 roku, Dziennik Urzędowy Województwa Wielkopolskiego, Nr 44, poz. 512 z dnia 26 czerwca 2000 roku.
Celem ochrony jest zachowanie ze względów naukowych, dydaktycznych i krajobrazowych zeutrofizowanego zbiornika wodnego z roślinnością wodną i szuwarową, stanowiącego ostoję oraz
miejsca lęgowe ptaków, a także zachowanie środowiska żyznej buczyny pomorskiej.
Typ rezerwatu: faunistyczny
Podtyp: ornitologiczny
W skład rezerwatu wchodzi zbiornik wodny z przylegającym trzcinowiskiem, fragmenty malowniczego drzewostanu mieszanego z dorodnymi bukami i starymi sosnami porastającego zbocze wału morenowego oraz zespół olsu porzeczkowego ze starodrzewiem olszy czarnej, związanego z glebami torfowymi torfowisk niskich.
W krajobrazie Wielkopolski, charakteryzującym się znacznym obniżeniem poziomu wód gruntowych i wysokim stopniem stepowienia, ochrona zbiorników wodnych posiada aspekt faunistyczny, florystyczny a także ogólnokrajobrazowy.
Cechy te posiada płytkie i silnie zarastające Jezioro Trzebidzkie, będące szczególnie cennym środowiskiem dla awifauny. Stwierdzono na tym terenie bardzo dużą liczbę gatunków ptaków lęgowych, co wyróżnia teren rezerwatu wśród ważnych miejsc rozrodu ptaków w skali Wielkopolski.
Pomniki przyrody
W zarządzie Nadleśnictwa Kościan znajduje się 36 pomników przyrody.
25 dęby szypułkowe
5 sosen pospolitych
2 buki zwyczajne
1 klon jawor
1 daglezja zielona
1 jarząb pospolity
1 głaz narzutowy
Najokazalszy z dębów ma 810 cm obwodu.
Parki Krajobrazowe
1. Przemęcki Park Krajobrazowy.
Rozporządzeniem nr 115A/91 Wojewody Leszczyńskiego z dnia 25 listopada 1991 roku utworzony został Przemęcki Park Krajobrazowy, o pow. 21 450 ha.
Celem powołania Parku jest zachowanie jednego z najciekawszych fragmentu krajobrazu polodowcowego w Wielkopolsce oraz związanych z tym krajobrazem zespołów leśno – łąkowo – jeziornych. Park nie posiada otuliny.
Park jest wpisany w Wielkoprzestrzenny System Obszarów Chronionych w Polsce. Głównymi elementami Systemu w południowo – zachodniej Wielkopolsce są: Wielkopolski Park Narodowy i Agroekologiczny Park Krajobrazowy im. Dezyderego Chłapowskiego. Połączone są one korytarzami ekologicznymi w randze obszarów chronionego krajobrazu, takimi jak Dolina Środkowej Obry, kompleks leśny Śmigiel – Święciechowa i kompleks leśno – jeziorny Osieczna – Krzywiń.
Przemęcki Park Krajobrazowy położony jest w południowo – zachodniej części województwa wielkopolskiego na obszarze gmin Przemęt, Włoszakowice, Wijewo i Wschowa. Według regionalizacji fizyczno – geograficznej leży on na Pojezierzu Sławskim, Równina Kościańska.
Powierzchnia Parku wynosi 21 450 ha, z tego:
· lasy 8 330 ha
· użytki rolne 11 640 ha
· wody 1 480 ha
Wartości przyrodnicze Parku podnoszą rezerwaty przyrody. Na terenie Nadleśnictwa Kościan – Rezerwat „Torfowisko nad Jeziorem Świętym” oraz Rezerwat „Wyspa Konwaliowa”.
Na obszarze Parku znajdują się także pomniki przyrody oraz parki podworskie w takich miejscowościach jak: Przemęt – Zaborowo, Bucz, Sokołowice.
Na uwagę zasługują zabytki architektury sakralnej, dworki, pałacyki i nieliczne już wiatraki.
Na terenie Parku wyznaczone są szlaki turystyczne piesze i wodne. Przemęcki Park Krajobrazowy spełnia funkcję ochronną, dydaktyczno – wychowawczą, turystyczno – rekreacyjną oraz naukowo – badawczą.
2. Park Krajobrazowy im. gen. Dezyderego Chłapowskiego.
Rozporządzeniem nr 1/92 Wojewody Leszczyńskiego i Wojewody Poznańskiego z dnia 1 grudnia 1992 r. utworzony został Park Krajobrazowy im. gen. Dezyderego Chłapowskiego.
Park o powierzchni 17 200 ha nie posiada otuliny.
Położony jest on w województwie wielkopolskim na terenie gmin: Kościan, Czempiń, Krzywiń i Śrem.
Głównym celem utworzonego Parku jest ochrona krajobrazu rolniczego zapewniająca trwały, zrównoważony rozwój ekosystemów. W tym zamyśle Park ten wyróżnia się spośród wszystkich innych parków krajobrazowych powołanych dotąd w Polsce.
Teren Parku obejmuje unikatowy w skali kraju kulturowy krajobraz z zachowaną siecią zadrzewień śródpolnych wprowadzonych na te tereny w latach dwudziestych XIX wieku przez generała Dezyderego Chłapowskiego, według rewolucyjnych w owym czasie koncepcji rolniczych. Zakładały one między innymi radykalne przekonstruowanie krajobrazu, przede wszystkim poprzez wprowadzenie gęstej sieci zadrzewień śródpolnych, które miały spełniać nie tylko swą zasadniczą funkcję wiatrochronów, ale także ekonomiczną (produkcja miodu, drewna), biologiczną oraz estetyczną. Obecnie zadrzewienia te są objęte ochroną i uznane za dobro kultury.
Urozmaicony krajobraz tego terenu tworzą pola uprawne, łąki, stawy, lasy oraz liczne zadrzewienia w postaci remiz, pasów śródpolnych i alei przydrożnych.
Agroekologiczny Park Krajobrazowy niemal w całości leży w obrębie mezoregionu Równiny Kościańskiej i tylko południowo wschodni skrawek w okolicach Jeziora Zbęchy należy do mezoregionu Pojezierza Krzywińskiego.
Teren Parku bogaty jest w ślady działalności człowieka sięgające czasów prehistorycznych. Liczne są obiekty architektury sakralnej, dwory, pałace, zabudowania folwarczne, parki dworskie.
Park Krajobrazowy im. gen. Dezyderego Chłapowskiego z urozmaiconą szatą roślinną parkami, pałacami, ścieżką ekologiczno – dydaktyczną, z gęstą siecią zadrzewień stanowi doskonałą bazę dla turystów pragnących poznać piękno przyrody i krajobrazu rolniczego.
Obszary chronionego krajobrazu
Rozporządzeniem nr 82/92 Wojewody Leszczyńskiego z dnia 1 sierpnia 1992 r. wyznaczono obszary chronionego krajobrazu.
1.PRZEMĘCKO - WSCHOWSKI i kompleks leśny Włoszakowice.
Powierzchnia całkowita 412, 25 km².
Na terenie Nadleśnictwa Kościan obejmuje większość lasów Obrębu Mochy, z wyłączeniem lasów części uroczyska Solec (oddz. 69, 69A, 69B, 72 – 80) i lasów Przemęckiego Parku Krajobrazowego (uroczysko Święte Jezioro).
2. KOMPLEKS LEŚNY ŚMIGIEL – ŚWIĘCICHOWA
Kompleks leśny Śmigiel – Święcichowa o powierzchni 90, 25 km².
W Obrębie Żegrowo, obejmuje lasy uroczyska Błotkowo bez oddz. 121, 171-172, 180 – 181, 188 – 194 , 218 – 222.
3. KRZYWIŃSKO – OSIECKI.
Obejmujący zadrzewienia gen. Dezyderego Chłapowskiego i kompleks leśny Osieczna Góra o powierzchni 714, 25 km².
Obejmuje lasy Obrębu Kościan stanowiące uroczyska: Mościszki , Lubiń II , Osowo Stare i Żelazno.
Obszary II i III połączone są korytarzem ekologicznym przechodzącym przez miejscowość Goniembice i Lipno.
Obszar II łączy się z obszarem I poprzez miejscowość Krzycko Małe i Krzycko Wielkie oraz Koczury.
Korytarzem ekologicznym łączącym obszar III z obszarem IV (Dolina Baryczy) jest drzewostan zawarty między miejscowościami Osieczna i Góra.
m.k.
|